PROSTAT KANSERİ (BRCA1-2 GEN MUTASYONLARI / PSA TESTİ)

PROSTAT KANSERİ (BRCA1-2 GEN MUTASYONLARI / PSA TESTİ)

Erkeklerde cilt kanserinden sonra en sık görülen kanser tiplerinden biri olan prostat kanseri, prostatta meydana gelen kanserdir. Prostat bezi mesanenin (idrar torbası) altında bulunur ve üretrayı (idrar kesesinden idrarı penise götüren idrar kanalı) çevreler. 2030’lu yıllara gelindiğinde yılda 1.700.000 yeni prostat kanseri vakası görüleceği ve 499.000 hastanın prostat kanseri nedeniyle hayatını kaybedeceği öngörülmektedir. Prostat kanseri genellikle ileri evrelere kadar belirti vermeyebilir. Çoğu zaman, kandan bakılan PSA testindeki yükselmeyle veya Rektal muayene ile saptanan prostat kanserinin erken tanısı mümkündür.

Prostat kanseri için yerleşmiş ve tanımlanmış olan risk faktörleri; yaş, aile öyküsü ve ırk’ tır. Yaş prostat kanserinde bilinen en güçlü risk faktörüdür. Yaş ilerledikçe prostat kanserinin görülme sıklığı artmaktadır. 65 yaş üstünde olan, ailesinde prostat kanseri görülen (özellikle erkek kardeşleri veya babalarında görülmüşse) erkeklerin prostat kanseri riski daha yüksektir. Prostat, sadece erkeklerde bulunan bir bez olduğundan prostat kanserine sadece erkekler yakalanır.

Prostat bezinde yumru veya asimetrik prostat

İdrara çıkma zorluğu

İdrarın başlangıcı veya durdurulmasında zorluk

Özellikle gece olmak üzere, idrara sık çıkma

İdrar akışının zayıf olması

Başlayıp duran idrar akışı

İdrar sırasında ağrı veya yanma

Ereksiyon zorluğu

İdrar veya menide kan görülmesi

Prostat kanserinin belirtilerindendir.

DRE (Digital Rectal Exam- Dijital Rektal Muayene) veya PSA (Prostat Spesifik Antijen) testinde şüpheli sonuçların elde edilmesi prostat kanserinin bulguları olabilir. PSA erkeklerde prostat bezinden salınan ve spermin sıvılaşmasını sağlayan bir enzimdir. .PSA büyük ölçüde prostata özgü bir enzimdir ancak çok düşük miktarlarda pankreas ve tükürük bezlerinden de salgılanır. PSA’ nın spermdeki konsantrasyonu kandaki seviyesinin milyon katı kadardır. Kanda yükselmesi prostat kanseri açısından önemlidir. Ancak kesin tanı için alınan biyopsi örneğinin incelenmesi gerekir. Biyopsi sonuçlarına göre kanser tanısı konulan hastalarda kanserin yayılma hızı, etkilediği diğer organlar ve sistemler araştırılır.

Yapılan genetik çalışmalarda HOXB13 ve BRCA genlerinin prostat kanseri riskini arttırdığı saptanmıştır. BRCA1 geninin mutasyonu prostat kanseri riskini 2 katına çıkarmaktadır. BRCA2 gen mutasyonu ise, prostat kanserinin erken yaşta görülmesi, yüksek gleason skoru ve hastalığın kötü seyretme riskini 5 ila 7 kat arttırabilmektedir.

Her kanserde olduğu gibi prostat kanserinde de erken tanı oldukça önemlidir. Herhangi bir şikayet bulunmasa bile yinde de erkeklerin prostat kanserine yönelik tetkiklerini, 50 yaşından sonra  veya ailesinde kanser hastalığı bulunan erkeklerin 40 yaşından sonra yılda 1 kez yaptırmaları önerilmektedir.